Bəzi stomatoloji müdaxilələr üçün lokal anesteziya kifayət deyil — pasiyentin narahatlığı, uşaq yaşı, mürəkkəb cərrahiyyə sedasiya və ya ümumi narkoz tələb edir. Bunlar müxtəlif üsullardır və seçim vəziyyətdən asılıdır.
Sedasiya növləri
1. Yüngül (minimal) sedasiya — nitroz oksid («şən qaz»)
- Burun maskası ilə N₂O + oksigen qarışığı
- Pasiyent şüurlu, danışa bilir, sadəcə rahat və sakit
- Effekt 5 dəqiqə ərzində keçir
- Uşaqlarda və narahat böyüklərdə ideal
2. Orta sedasiya — oral və ya damar
- Ağızdan tabletka (midazolam, diazepam) və ya damar yolu ilə
- Pasiyent yarım yuxuda, ancaq oyanır və reaksiya verir
- Prosedurdan sonra tam yaddaşda olmaya bilər
- Yanğın müşayiət edən şəxs lazımdır — pasiyent özü sürücü ola bilməz
3. Dərin sedasiya
- Damar yolu ilə (adətən propofol)
- Pasiyent şüursuz, ancaq öz nəfəsi ilə nəfəs alır
- Anesteziolog nəzarəti mütləqdir
4. Ümumi narkoz
- Tam şüursuzluq, süni tənəffüs
- Stasionar şərtlər (ümumi anesteziya otağı və ya xəstəxana)
- Anesteziolog + reanimatoloq komandası
- Ən yüksək təhlükəsizlik protokolları
Nə vaxt lazımdır?
Sedasiya
- Yüksək dental qorxu (dentofobiya)
- Öyümə refleksi güclü olan pasiyentlər
- Uzun müalicə seansları (2+ saat)
- 4–7 yaşlı uşaqlarda kompleks müalicə
- Xüsusi ehtiyacları olan pasiyentlər
Ümumi narkoz
- Kompleks çənə cərrahiyyəsi (ortoqnatik əməliyyat)
- 3 yaşdan kiçik uşaqlarda çoxlu diş müalicəsi
- Serebral iflicə və ya autizm spektri pasiyentlər
- Bir seansda 8+ dişin müalicəsi
- Yüksək medical risk olan hallar
Təhlükəsizdir?
Müasir protokollarla — bəli. Ancaq mütləq şərtlər:
- Anesteziya yalnız sertifikatlı anesteziolog tərəfindən
- Prosedurdan əvvəl tam medical qiymətləndirmə (ürək, ağciyər, allergiya)
- Xüsusi avadanlıq — pulsoksimetr, EKG, oksigen
- Prosedurdan sonra 2–4 saat müşahidə
- Uşaqlarda — mütləq valideynlə evə qayıtmaq
Hazırlıq
- Prosedurdan 6 saat əvvəl yeməmək (uşaqlarda — 4 saat)
- Alkoqol və siqaret 24 saat əvvəl istifadə etməmək
- Xroniki dərmanlar barədə həkimi məlumatlandırmaq
- Rahat, boş paltar
- Prosedurdan sonra 24 saat sürücülüyə və mühüm qərarlara icazə verilmir
Bənzər məqalələr
Konsultasiya | +994 10 208 01 04
