Uşaqlarda diş travması — tez-tez rast gəlinən hal. Yıxılma, idman, oyun zamanı sınıq və ya skol yarana bilər. İlk 30–60 dəqiqədə edilən düzgün addımlar müalicənin nəticəsinə birbaşa təsir edir.
İlk 5 dəqiqə
- Sakit ol. Uşaq görəndə ki, valideyn qorxmayır — daha az qorxur özü.
- Ağzını su ilə diqqətlə yaxala — qan və çirki təmizlə.
- Sınmış hissəni tap. Süddə, tüpürcəkdə və ya izotonik məhlulda saxla (təmiz sudda YOX).
- Yanağa soyuq kompres qoyub şişlik nəzarətə al.
- Reseptsiz uşaq ağrıkəsici (paracetamol) — yaşa uyğun doza.
Süd dişi çıxıbsa
Süd dişini ÖZ YERINƏ qaytarma! — daimi dişin nüsxəsinə zərər verə bilər. Sadəcə saxla və 1–2 saat ərzində stomatoloqa çat.
Daimi diş tam çıxıbsa (avulsiya)
- Dişi yalnız tacından tut, köküne toxunma
- Çirklidirsə — 10 saniyə soyuq su altında yu (fırçalama!)
- Mümkünsə — dişi öz yerinə qoy və gauze ilə tutmaq
- Mümkün deyilsə — süddə saxla
- 30 dəqiqə ərzində stomatoloqa — dişin xilas olma şansı maksimum
Xırda skol (ağrı yoxdur)
- Sınmış hissəni saxla (süddə)
- 1–2 gün ərzində planlı stomatoloji müayinə
- Adətən — kompozit restavrasiya, bir səfərdə
Böyük sınıq (qırmızı nöqtə görünür)
Pulpaya çatan sınıq — təcili vəziyyət. 24 saat ərzində müayinə. Adətən pulpa müalicəsi + koroniya bərpa.
Nə etmək lazım deyil
- Sınmış hissəni atmayın — bəzən onu geri yapışdırmaq mümkündür
- Uşağa aspirin verməyin (Reye sindromu riski)
- Ağızı isti su ilə yaxalamayın — qanaxma artır
- Sınmış dişi fırçalamayın
Sonrakı qulluq
- 1 həftə yumşaq qida
- Sınıq tərəfə çeynəməmək
- Yumşaq fırça ilə diqqətli fırçalama
- Kontrol ziyarətləri (adətən 1 və 3 aylıq)
Profilaktika
İdman ilə məşğul olan uşaqlar üçün — ağızlıq (mouthguard). Xüsusilə boks, xokkey, futbol, skeytbord. Fərdi hazırlanan daha yaxşıdır standartdan.
Bənzər məqalələr
Təcili uşaq stomatoloqu | +994 10 208 01 04
